آهنگ دشتی-dashti musics

Drag to rearrange sections
Rich Text Content

 آواز یا آهنگ دشتی یکی از آوازهای موسیقی ایرانی است و از ملحقات دستگاه شور دانسته می‌شود. اهنگ های دشتی غمگین احتمالاً برگرفته از منطقهٔ دشتستان است (که امروزه در استان بوشهر قرار دارد و با استان فارس مجاورت دارد). با این حال برخی از گوشه‌های این آواز شباهت‌های فراوانی با موسیقی شمال ایران و به ویژه گیلان دارد.
از بین آوازهایی که جزء متعلقات دستگاه شور تلقی می‌شوند، دشتی بیشترین نزدیکی را با این دستگاه دارد. در آواز دشتی بر درجهٔ پنجم دستگاه شور تأکید می‌شود و این نت را نت شاهد آواز دشتی به حساب می‌آورند. این نت همچنین نت متغیر است و گاه یک ربع پرده بم‌تر می‌شود که سبب تمایز آواز دشتی از گوشهٔ حجاز (که در آواز ابوعطا به کار می‌رود) می‌شود. درجهٔ سوم شور، نت ایست آواز دشتی دانسته می‌شود و خاتمهٔ آواز دشتی نیز معمولاً در نت پایه شور است.

در برخی ردیف‌ها گوشهٔ عشاق به عنوان اوج آواز دشتی ذکر شده‌است، اما از دید برخی، عشاق متعلق به دستگاه نوا است و استفاده از آن در آواز دشتی نوعی پرده‌گردانی تلقی می‌شود. بسیاری از ترانه‌ها و لالایی‌های محلی در ایران در آواز دشتی هستند. این آواز به‌طور سنتی بسیار غم‌انگیز است اما در دوران معاصر، قطعات زیادی در دشتی ساخته شده‌اند که حالت غم‌انگیز و سوزناک ندارند.

آواز دشتی تنها آوازی است که نت شاهد دانگ درآمدش متغیر است. یعنی اگر چهار نت دانگ درآمد دشتی فا ، سل ، لا ، سی بمل باشند، نت لا که شاهد درآمد است به لاکرن (یعنی ربع پرده پایین تر) تغییر می کند.درآمد و عشاق دو گوشه ی باز این دستگاه می باشند که با استفاده از وزن شعری و الگوی ملودیک گوشه ی بسته دشتستانی در این درس استفاده شده اند.

منبع

rich_text    
Drag to rearrange sections
Rich Text Content
rich_text    

Page Comments